စိတ္ဖိစီးမွုဆိုတာ လူသားတုိင္းအတြက္ ေရွာင္လႊဲလို႔လည္းမရ ခဏခဏလည္း
ၾကံဳေတြ႕ေနရတဲ့ မတည္႔အတူေနရန္သူၾကီးေပါ့။ စာေမးပြဲအတြက္၊ အလုပ္အတြက္၊
လူမႈေရးကိစၥအတြက္၊ စီးပြားေရးကိစၥအတြက္၊ က်န္းမာေရးအတြက္၊ ကိုယ့္အတြက္၊
သူမ်ားအတြက္ စိတ္ညစ္စရာကိစၥေတြ၊ စိတ္ရႈပ္စရာေတြ၊ စိတ္မေကာင္းစရာေတြနဲ႕ခဏခဏ
အျမဲတမ္းနီးပါး စိတ္ဖိစီးမႈခံေနရတတ္ပါတယ္။ စိတ္ေထာင္းလို႔
ကိုယ္ေၾကတတ္ပါတယ္။ ခုေခတ္ ေသြးတိုး၊ ႏွလံုး စတဲ့ ေရာဂါေတြဟာ
စိတ္ဖိစီးမွုနဲ႔ ဆက္ႏြယ္ေနတဲ့ ေၾကာက္စရာ ေရာဂါေတြပါပဲ။ ၿပီးေတာ့
စိတ္ဖိစီးမွုမ်ားရင္ ရုပ္လည္းရင့္ၿပီး ကိုယ့္ကိုျမင္ရတဲ့သူေတြလည္း
စိတ္ခ်မ္းသာမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ စိတ္ဖိစီးမွုမွာ မေကာင္းတဲ့ ေနာက္ေတာ္ပါးေတြက
အမ်ားၾကီးပဲေနာ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ စိတ္ပ်ဳိလို႔ ကိုယ္ႏုေစဖို႔
စိတ္ဖိစီးမွုေတြကို ေလ်ာ႔ပါးေစႏိုင္တဲ့ နည္းလမ္းေကာင္းေလးေတြကို
မွ်ေ၀ေပးလိုက္ပါတယ္။
Diet
- သင့္ခႏၶာကိုယ္က မဂၢနီစီယမ္နဲ႔ ပိုတက္ဆီယမ္ဓာတ္ေတြ လံုေလာက္စြာမရရွိဘူးဆိုရင္ စိတ္လွုပ္ရွားလြယ္တတ္ပါတယ္။
- ဒါေၾကာင့္ မဂၢနီစီယမ္နဲ႔ ပိုတက္ဆီယမ္ဓာတ္ လံုေလာက္စြာပါတဲ့ အစားအစာေတြကို စားသံုးေပးပါ။
- စိတ္ဖိစီးမွုဒဏ္ကို ခႏၶာကိုယ္က ခံႏိုင္ရည္ရွိေစဖို႔ ဗီတာမင္စီၾကြယ္၀တဲ့ အစားအစာေတြကိုလည္း စားသံုးေပးသင့္တယ္ေနာ္။
- ဘယ္အစားအစာမွာ ဘယ္ဓာတ္ပါတယ္ဆိုတာကို သဘာ၀ရဲ႕ အာဟာရမွာ ဖတ္ၾကည့္ေနာ္။
Ditch the coffee
- ေကာ္ဖီ၊ လၻက္ရည္၊ ေခ်ာကလက္နဲ႔ သၾကားတို႔ဟာ စိတ္ဖိစီးမွုကို ပိုဆိုးေစပါတယ္။
- ၿပီးေတာ့ အိပ္ခ်င္စိတ္ကို ေလ်ာ့နည္းေစလို႔ အိပ္ေရးလည္းပ်က္ေစႏိုင္ပါတယ္။
- အိပ္ေရး၀၀အိပ္စက္ျခင္းဟာ စိတ္ဖိစီးမွု၊ စိတ္လွုပ္ရွားမွုေတြကို ေလ်ာ့နည္းေစပါတယ္။
- ဒါေၾကာင့္ အိပ္ရာမ၀င္မီ ေကာ္ဖီ၊ လၻက္ရည္၊ ေခ်ာကလက္နဲ႔ သၾကား စားသံုးျခင္းကို ေရွာင္ၾကဥ္သင့္ပါတယ္။
Meditate
- တရားထိုင္တာဟာ စိတ္ကို တည္ျငိမ္ေအးခ်မ္းေစၿပီး က်န္းမာေရးကိုလည္း အေထာက္အကူျပဳပါတယ္။
- ဒါေၾကာင့္ စိတ္လွုပ္ရွားလြယ္တဲ့သူေတြ၊ မၾကာခဏ
စိတ္ဖိစီးမွုဒဏ္ခံရတဲ့သူေတြဟာ တရားထိုင္ၿပီး စိတ္ကို ေျပေလ်ာ့ေအာင္
ထိန္းေပးသင့္ပါတယ္။
Build up your self esteem
- စိတ္လွုပ္ရွားလြယ္ၿပီး စိတ္ဖိစီးမွု ခဏခဏျဖစ္တတ္တဲ့သူေတြဟာ
ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယံုၾကည္မွုနည္းတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။သင္ေရာ
ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယံုၾကည္မွုနည္းေနၿပီလား ??
- စာရြက္ေပၚမွာ သင့္ရဲ႕ ေကာင္းတဲ့အခ်က္ေတြကို ခ်ေရးလိုက္ပါ။ “ငါက
အရမ္းစမတ္က်တယ္၊ ဥာဏ္ေကာင္းတယ္၊ ငါ့မ်က္လံုးေလးေတြကလွတယ္” စသည္ျဖင့္ေပါ့။
- ဒီလိုခ်ေရးျခင္းေၾကာင့္ ကိုယ့္ေကာင္းကြက္ေလးေတြကို ကိုယ္တိုင္ျမင္လာၿပီး ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယံုၾကည္မွု တိုးလာေစပါတယ္တဲ့။
- သတင္းေကာင္းတစ္ခု ေျပာျပမယ္ေနာ္။
- ခဏခဏ စိတ္ဖိစီးမွုျဖစ္တတ္တဲ့ သူေတြဟာ ထက္ျမက္တယ္၊ ခဲြျခမ္းစိတ္ျဖာႏိုင္စြမ္းေကာင္းတယ္၊ ဖန္တီးတီထြင္ႏိုင္စြမ္းလည္းရိွတယ္တဲ့။
- ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ စိတ္လွုပ္ရွားလြယ္၊ စိတ္ဖိစီးမွု ခဏခဏျဖစ္တတ္ၿပီး
ကိုယ့္ကိုယ္ကို ယံုၾကည္မွုနည္းလာရင္ အလုပ္မွာေရာ လူမွုေရးမွာပါ
ထိခိုက္လာႏိုင္ပါတယ္။
- ဒါေၾကာင့္ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ယံုၾကည္မွုရွိပါ။ အေကာင္းျမင္ပါ။ သင့္မွာ
ေကာင္းတဲ့အခ်က္ေတြ၊ သင့္ကို သူမ်ားေတြအားက်ရတဲ့အခ်က္ေတြ အမ်ားၾကီးရွိပါတယ္။
Do the best
- ဘယ္အရာကိုျဖစ္ျဖစ္ ကိုယ္တတ္ႏိုင္သေလာက္ အေကာင္းဆံုးၾကိဳးစားၿပီး ေဆာင္ရြက္ပါ။
- သူမ်ားေတြလုပ္ႏိုင္သလို သင္လည္းလုပ္ႏိုင္ပါတယ္။
- အလုပ္ကို စိတ္ပါ၀င္စားစြာနဲ႔ ၾကိဳးစားလုပ္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ သူမ်ားေတြထက္ အမ်ားၾကီးကို သာမွာပါ။
Don’t hope the return
- ကိုယ္လုပ္ရတာ ကိုယ္ေပးဆပ္ရတာေတြအတြက္ ျပန္ရဖို႔ အရမ္းမေမွ်ာ္လင့္ပါနဲ႔။
- ဒါဟာလည္း သင့္အတြက္ ၾကီးမားတဲ့ ၀န္ထုပ္၀န္ပိုးနဲ႔ စိတ္ဖိစီးမွုကို ျဖစ္ေစပါတယ္။
Choose a sounding board
- ကိုယ္႔ရဲ႕ခံစားခ်က္ကို ရင္ဖြင့္တာကလည္း စိတ္ဖိစီးမူေတြကို ေလွ်ာ့နည္းေစပါတယ္။
- သင္နဲ႔ အရမ္းရင္းႏွီးတဲ့၊ သင့္ခံစားခ်က္ေတြကိုနားလည္ေပးႏိုင္တဲ့၊
သင့္အတြက္ အၾကံဥာဏ္ေကာင္းေတြေပးႏိုင္တဲ့သူကို သင္ခံစားေနရတာေတြ
အကုန္ေၿပာၿပလိုက္ပါ။
- သင့္စိတ္ထဲေပါ့သြားႏိုင္သလို သင့္အခက္အခဲေတြအတြက္လည္း အၾကံဥာဏ္ေကာင္းေတြရႏိုင္ပါတယ္။
- ဘယ္သူ႔ကိုမွ မေၿပာခ်င္ေတာ့ရင္ေတာ့ စာရြက္တစ္ရြက္ေပၚမွာ သင့္ခံစားခ်က္ေတြ အကုန္ခ်ေရးလိုက္ပါ။
- ခ်ေရးၿပီးခ်င္းခ်င္းမွာပဲ သင့္စိတ္ထဲေပါ့ပါးသြားပါလိမ့္မယ္။
- ေနာက္တစ္နာရီ ၾကာတဲ့အခါမွာ သင္ေရးထားတာကို သင္ျပန္ဖတ္ၾကည့္လိုက္ပါ။
- သင့္စိတ္ဟာ အံၾသစရာေကာင္းေလာက္ေအာင္ တည္ၿငိမ္ေနၿပီး သင့္ျပႆနာအတြက္ အရင္ကေလာက္ စိတ္မညစ္ေတာ့တာ ေတြ႕ရပါလိမ့္မယ္။
- သင္အရမ္းစိတ္ရူပ္ခဲ့ရတဲ့ အရာေတြအတြက္ ေၿဖရွင္းႏိုင္မယ့္နည္းလမ္းေတြကို လြယ္လြယ္ေလးနဲ႔ ရွာေတြ႕ပါလိမ့္မယ္။
- သင့္ကိုယ္သင္လည္း အရင္ကထက္ပိုၿပီးနားလည္လာပါလိမ့္မယ္။
Exercise
- ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ၿခင္းၿဖင့္ ႏွလံုးခုန္ႏူန္းကို ၿမန္ေစၿပီး ခႏၶာကိုယ္ေသြးလည္ပတ္မူကို ေကာင္းမြန္ေစပါတယ္။
- ေသြးေပါင္ကိုတေၿဖးေၿဖးက်ေစလို႔ စိတ္ဖိစီးမူေၾကာင့္ ေသြးေပါင္တက္ေနတာကို ၿပန္လည္ထိန္းညိွေပးပါတယ္။
- စိတ္ဖိစီးမူကို ေလ်ာ့ေစသလို စိတ္ဖိစီးမူေၾကာင့္ ခႏၶာကိုယ္မထိခိုက္ေအာင္ ကာကြယ္ေပးပါတယ္။
- ေယာဂ၊ ထိုက္ခ်ိ နဲ႔ အသက္ရူေလ့က်င့္ခန္းေတြကို လုပ္ၾကည့္ပါ။
- စိတ္ဖိစီးမူကိုေရာ စိတ္ဖိစီးမူေၾကာင့္ ခႏၶာကိုယ္မွာၿဖစ္ေနတဲ့ စိတ္ဖိစီးမူလကၡဏာေတြကိုပါ သက္သာေစပါတယ္။
Treat yourself
- သင့္ကို စိတ္ဖိစီးမူၿဖစ္ေစမယ့္အရာေတြကို ေမ႔ထားလိုက္ပါ။
- သင့္အေၾကာင္းကိုပဲ စဥ္းစားပါ။
- သင့္ရဲ႕ စိတ္ဖိစီးမူေတြကို ေၿဖရွင္းေပးရမယ့္သူက သင္ကိုယ္တိုင္ပါပဲ။
- ဒါေၾကာင့္ သင့္စိတ္ဟာ လန္ဆန္းတက္ၾကြၿပီး အားရွိေနေစဖို႔ သင့္စိတ္ကို ေပ်ာ္ေစမယ့္ အရာေတြကို ေဆာင္ရြက္ပါ။
- သီခ်င္းေအာ္ဆိုၿခင္း၊ ဂိမ္းကစားၿခင္း၊ ၾကက္ေတာင္ရိုက္ၿခင္း၊ Spa
သြားၿခင္း၊ ကမ္းေၿခသြားၿခင္းစတဲ့ သင့္လုပ္ခ်င္တဲ့ အရာေတြကို လုပ္လိုက္ပါ။
- ဟာသကားေတြကိုၾကည့္ပါ။
- ရီစရာေတြကို ဖတ္ပါ၊ ေတြးပါ။
- စိတ္ခ်မ္းသာစရာေတြကိုပဲ ေတြးပါ။
Believe you can get better
- ဘယ္အခက္အခဲမဆို ေၿဖရွင္းႏိုင္ဖို႔ နည္းလမ္းေတြရွိပါတယ္။
- ျပႆနာကို ေျဖရွင္းႏိုင္သလို ပိုေကာင္းေအာင္လုပ္ၿပီး သင့္အစြမ္းကိုျပလိုက္ပါ။
- အခက္အခဲဟာ သင့္အရည္အခ်င္းကို ျပဖို႔ အခြင့္အေရးေကာင္းဆိုတာ မေမ့ပါနဲ႔။
- အားမငယ္ပါနဲ႔။ လက္မေလွ်ာ့ပါနဲ႔။
- သင့္ဟာၿပသနာေတြရဲ႕ လႊမ္းမိုးၿခင္းကို ခံေနရသူလား။ ၿပသနာေတြကို ကိုယ္တြယ္ေၿဖရွင္းႏိုင္သူလား။
- သင့္စိတ္ကို ေၿပာင္းလဲ လိုက္ရံုပါပဲ။
Nothing is permanent
- ေကာင္းတစ္လွည့္ ဆိုးတစ္လွည့္ ေလာကဓံမွာ ဘယ္အရာမွ မတည္ၿမဲပါဘူး။
- သင့္မွာ အဆိုးေတြၾကံဳေနရတာလား။
- မၾကာခင္ေကာင္းလာဖို႔ပဲလို႔ ယံုၾကည္ထားပါ။
- သိပ္မၾကာခင္မွာပဲ အဲဒီအခက္အခဲေတြဟာ ဘာမွလည္းမဟုတ္ပါလားလို႔ သင္ၿမင္လာပါလိမ့္မယ္။
Optimize ( keep a positiue attitude )
- အားလံုးကို အေကာင္းျမင္လုိက္ပါ။
- အခက္အခဲဆိုတာ ေအာင္ၿမင္မူရဲ႕လမ္းစပါပဲ။
- အဲဒီအခက္အခဲကို ဘယ္လိုေၿဖရွင္းရမလဲဆိုတာ စိတ္၀င္စားစရာပါပဲ။
- ၾကံဳေနရတဲ့ အခက္အခဲေတြကို ရေအာင္ေၿဖရွင္းၿပီး သင့္ကိုယ္သင္ယံုၾကည္မူကို ၿမွင့္တင္လိုက္ပါ။
- ဘယ္လိုမွ ေၿဖရွင္းမရရင္ အဲဒီအေၾကာင္းကို ဘာမွမေတြးပါနဲ႔ေတာ။
- ့ စိတ္ညစ္စရာေတြကို ဟာသလုပ္ၿပီး ရီျပလိုက္ပါ။
Keep smiling
- ကိုယ့္ကိုယ္ကို မွန္ထဲမွာၾကည့္ၿပီး ျပံဳးျပလိုက္ပါ။
- စိတ္ဖိစီးမွုေတြ ေလ်ာ့ေစဖို႔ အလြယ္ဆံုးနဲ႔ ခုခ်က္ခ်င္းလုပ္ႏိုင္တဲ့ နည္းေလးပါပဲ။
Consult with doctor
- တကယ္လို႔ စိတ္ဖိစီးမူဟာ အရမ္းဆိုးၿပီး အလြန္အမင္းစိတ္ဓာတ္က်ၿခင္းပါ တြဲလာၿပီဆိုရင္ေတာ့ ဆရာ၀န္နဲ႔ ျပသၿပီး ကုသမူခံယူပါ။
ကဲ …. သင္စိတ္ညစ္ေနလား။ အထက္ပါနည္းလမ္းေလးေတြကို
ခ်က္ခ်င္းလုပ္ၾကည့္လုိက္ပါ။ စိတ္ဖိစီးမွုေတြက သင့္ကိုအႏိုင္ရဖို႔
အခြင့္အေရးမေပးလိုက္ပါနဲ႔။ သင္ကိုယ္တိုင္ စိတ္ဖိစီးမွုေတြကို
အႏိုင္ယူလိုက္ပါ။
